موقعیت های مفهومی؛ درک افراد با زاویه های دید مختلف 

 

یک مثل معروف می گه: «پیش از قضاوت کردن بقیه، خود رو جای اونا بگذار!» این پیشنهاد ی خوبیه اما واقعا چه جوری میشه اینجور کاری کرد؟ چه جوری میشه خود رو جای بقیه گذاشت؟ چه جوری میشه به ماجرا از زاویه دید بقیه نگاه کرد و درک بهتری از افکار و کارای اونا به دست بیارین؟

 

احتیاجی نیس تا خود رو دقیقا جای کسی بذارین! با تکنیک «موقعیتای مفهومی» می تونین موقعیتای جورواجور رو بدون خارج شدن از دفتر کارتون، از چشم بقیه ببینین!

در این مقاله به توضیح موقعیتای مفهومی، روش استفاده و امتیازای استفاده از اون می پردازیم.

منظور از موقعیتای مفهومی چیه؟

موقعیتای مفهومی وام دار «برنامه ریزی عصبی کلامی» (NLP) است و هدف از این تکنیک ارائه روشی ساختارمنده که مشاهده ی زاویه دید بقیه رو ممکن می کنه. انجام این روش ساده تنها به چند دقیقه زمان نیاز داره.

برنامه-ریزی

با یک مثال شروع می کنیم: فرض کنین که با رئیس تون مشکل دارین. اون از شما خواست که تا پایان روز گزارشی رو براش تهیه کنین، شما این کار رو می کنین اما موقع تحویل گزارش، اون به خاطر انجام نشدن وظیفه ی دیگری که چند ساعت قبلا به شما سپرده بود عصبانی می شه. اینجور موقیعتایی حقیقتا آزاردهنده هستن. اما فراموش نکنین که مثل بیشتر وقایع زندگی، داستان همیشه دو سو داره. با تکنیک موقعیتای مفهومی می تونین دیدگاه رئیس تون رو درک کنین و درنتیجه رابطه بهتری باهم داشته باشین و به شکلی سازنده واسه رفع مشکل باهم کار کنین.

کاربرد موقعیتای مفهومی

استفاده از موقعیتای مفهومی امکان دیدن موقعیت از ۳ زاویه متفاوت رو جفت و جور می کنه: موقعیت خودتون، موقعیت طرف مقابل و یک موقعیت بیرونی. واسه استفاده از این تکنیک قدمای زیر رو در پیش بگیرین:

قدم اول: تعیین موقعیت

قدم دوم: تعیین فضا و جای

در این تکنیک هروقت «تغییر موقعیت» میدید باید در مکانی متفاوت قرار بگیرین (به نشونه اینکه به شخص دیگری تبدیل میشید). احتیاجی به یک تغییر بزرگ نیس، مثلا عوض کردن صندلی تون کافیه؛ اما حتما باید ۳ جای مختلف، به عنوان «لنگر مکانی» واسه این کار درنظر بگیرین.

دلیل تغییر جای اینه که جدایی از زاویه دیدی رو که درحال تجربه اش هستین، آسون می کنه. مثل اینکه صفحه ذهن تون رو پاک می کنین و به موضوعی تازه می پردازید. کارشناسان این اتفاق رو «وضعیت جدایی» می گن. تغییر موقعیت فیزیکی واسه هر نقطه نظر اثر زیادی در انجام موفق اون داره.

جای مخصوص به هر زاویه دید رو از پیش مشخص کنین. مثلا صندلی تون به زاویه دید خودتون اختصاص داره. واسه قرار گرفتن در زاویه دید رئیس تون در صندلی روبه روی میز تون و واسه درنظر گرفتن ماجرا از زاویه دید شخص سوم بر یک صندلی در اون طرف اتاق کارتون می شینین.

قدم سوم: شناخت هر یک از موقعیتا (افراد)

پیش از بررسی هر مسئله ای، سعی کنین تا شناختی از موقعیتای (افراد) مختلف به دست بیارین. این کار مثل اینه که بخواهید لباس جدیدی رو امتحان کنین. مثل تمرین نقش آفرینی، کافیه تصور کنین که در «جایگاه» هر شخص وضعیت چه جوری هستش. هنوز زمان تمرکز روی وضعیت جاری نیس.

تا جایی که ممکنه تصور خود رو به جزئیات گسترش بدین، مثلا وقتی خود رو جای رئیس تون تصور می کنین، به حالت دستا، اداها و نقطه نظرش فکر کنین، صداش رو موقع صحبت مجسم کنین و به افکارش در موقعیتای مختلف فکر کنین. درست مثل یک بازیگر خود رو در نقش و کالبد رئیس تون بذارین؛ واسه یک یا دو دقیقه رئیس تون باشین و نه خودتون!

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   دستگاه اسکناس شمار چیست؟

در این تکنیک ۳ موقعیت کلی هست. هر یک از این موقعیتا رو واسه ۱ دقیقه تجسم کنین:

  • موقعیت اول: خودتون هستین.
  • موقعیت دوم: شخص دیگری که در وضعیت موردبحث درگیره (در مثال ما، رئیس تون).
  • موقعیت سوم: شخص سوم، کسی که هیچ رابطه و دخالتی در وضعیت موردبحث نداره.

بعد از هر تغییر موقعیت، یک معطلی ی کوتاه داشته باشین و واسه آزادی ذهن تون کار متفاوتی انجام بدین. مثلا می تونین آب بخورین یا بخشی از یک کتاب رو بخونین. این کار کمک می کنه تا ذهن تون از نقش قبلی جدا شه و خیلی راحت نقش بعدی رو قبول کنه.

قدم چهارم: جستجو در هر موقعیت

حالا زمان تصور وضعیت دلخواه در هر کدوم از موقعیت هاست.

  • موقعیت اول: در اولین لنگر مکانی خود قرار بگیرین (در مثال قبلی، صندلی کارتون رو واسه این موقعیت انتخاب کردیم.) چشمان تون رو ببندید و وضعیت مشکل ساز رو تو ذهن تون مرور کنین. ماجرا رو با جزئیات و به همون شکلی که اتفاق افتاده تجسم کنین. گفته های افراد و احساس تون رو به یاد بیارین. هرچه دقیق تر باشین و جزئیات بیشتری رو درنظر بگیرین، نتیجه بهتری خواهید گرفت.
  • موقعیت دوم: پس از مرور وضعیت از زاویه دید خودتون با تموم جزئیات، معطلی ای کوتاه داشته باشین. واسه ۱۵ ثانیه کار متفاوتی انجام بدین و بعد به دومین لنگر مکانی تون برید (در مثال قبلی، صندلی مقابل میزتون رو واسه اون موقعیت درنظر گرفتید.) حالا وضعیت رو از زاویه دید طرف مقابل مرور کنین. حالا در کالبد رئیس تون قرار گرفتین، پس از دریچه ی چشمان اون به خودتون و وضعیت نگاه کنین. چیزی که به همدیگه گفتین رو تو ذهن تون تکرار کنین اما این بار سعی کنین تا نقطه نظر اونو درنظر بگیرین. به این فکر کنین که اون چقدر تحت فشاره؟ اون شما و کارتون رو چیجوری می بینه؟

  • موقعیت سوم: پس از تکمیل مرور وضعیت در موقعیت دوم، یک معطلی ی کوتاه دیگر داشته باشین. بعد در لنگر مکانی سوم (در مثال قبلی، صندلی اون طرف اتاق کار رو واسه این موقعیت انتخاب کردیم) و در موقعیت شخص سوم قرار بگیرین. در این موقعیت تصور کنین که از بالا یا از پشت یک پنجره درحال تماشای صحنه هستین. می تونین خود رو در نقش مشاوری تجسم کنین که به صحبتای هر دو طرف ماجرا گوش می ده. به این سوالا فکر کنین: این دو نفر چه جوری رفتار می کنن؟ نسبت به همدیگه منصف هستن؟ یکی بر دیگری تسلط داره و طرف دیگر فرمون برداره؟ چه پیشنهادایی واسه کنار اومدن بهتر با اختلافات شون می تونین به اونا ارائه کنین؟

قدم پنجم: بررسی یافته هاتون

چند دقیقه ای رو به یادداشت یافته هاتون از این تمرین اختصاص بدین. چه چیزایی درمورد خودتون کشف کردین؟ به چه نکاتی درمورد شخص مقابل دست پیدا کردین؟ حالا با توجه به یافته هاتون چه جوری پیش می روید؟

Related articles

در تلگرام؛ شکل های مختلف تلگرامی و اصول به کارگیری اونا 

  حتما تابه حال از موج بزرگ در شبکه های اجتماعی در سراسر دنیا باخبر شدین، اما شاید تعداد زیادی از این شبکه های اجتماعی در ایران کاربردی نداشته باشن. الان در ایران شبکه هایی ازجمله تلگرام، اینستاگرام و لینکدین روزبه روز رشد بیشتری رو تجربه می کنن و درنتیجه هم بر این شبکه ها […]

Learn More

پرسش مهر 97 رئیس جمهور  ,بهترین پاسخ به پرسش مهر 98-1397 نوزدهم

پرسش مهر 97 پرسش مهر 97 رئیس جمهور یکی از پر طرفدار ترین فراخوان ها و بخشنامه هایی است که در طول سال تحصیلی به دانش آموزان و فرهنگیان محترم ابلاغ می گردد.این فراخوان در واقع بیشتر از اینکه جنبه تحقیقاتی و ترغیب میل به پژوهشگری داشته باشد به نوع نگاه فرهنگیان به مشکلات جامعه […]

Learn More

در اینستاگرام، شکل های مختلف اون و چند تا نکته مهم در به کارگیری اونا 

در اینستاگرام، شکلای مختلف اون و چند تا نکته مهم در اجرا اونا  اگه کسب وکاری دارین ممکنه به استفاده از شکلای مختلف ازجمله فیسبوکی، تبلیغ در گوگل، تلگرام، لینکدین و … فکر کرده باشین. شاید هم یکسری کمپینای چریکی طراحی کردین یا تلویزیونی و رادیویی رو هم امتحان کردین. اما اگه در این بین […]

Learn More

دیدگاهتان را بنویسید