اَعصار: اسم عربی، ج عصر که به معنی زمانه باشد (لغ)
ظلّ: اسم عربی، سایه، پناه (منتهی)
رایت:ر.ک.ص۱۱۰/س۱۱
گردون اقتدار: صفت مرکب، اقتداری همچون اقتدار و شکوه آسمان.
لشکر جرار: ر.ک.ص ۱۲۵/س۱۹٫
عسکر: ر.ک.ص ۵۵۵/س۲۱٫
اقتِران: اسم مصدر عربی، اتحاد و اتفاق و سازش و پیوستگی (ناظم)
مساعی: اسم عربی، جِ مَسعاه، سعی و جهاد و کوشش (ناظم)
حس مساعی: صفت مرکب عربی، نیکویی سعی و تلاش .
اِرتفاع یافتن: مصدر مرکب عربی، بلند گردیدن، بالاآمدن (لغ)
خیل: ر.ک.ص۱۱۰/س۱۱٫
اَعلام: اسم عربی، جِ عَلَم، درفش و پرچم(لغ)
ظفرنگار: اسم مرکب، نگارنده پیروزی .
لایستوی القاعدون من المومنین غیر اولی الضرر و المجاهدون فی سبیل الله با اموالهم و انفسهم فضل الله المجاهدین باموالهم وانفسهم علی القاعدن درجه و کلا و عدلله الحسنی و فضل الله المجاهدین علی القاعدین اجراً عظیما.: سوره‌ی نساء آیه ۹۵۵، مومنان خانه نشین که زیان دیده نیستند با آن مجاهدانی که با مال و جان خود در راه خدا جهاد می کنند یکسان نمی باشند خداکسانی را که با نیروی مالی و بدنی خود جهاد می کنند بر آنان که [از جهاد] خودداری ورزند، در رتبه برتری داده، و خدا به هر کدام پاداش نیکو وعده داده است؛ [مجاهدان را بر خانه نشینان] به پاداش بزرگ، برتری بخشیده است.
قاتلوهم یعذبهم الله بایدیکم: قسمتی از آیه ۱۴سوره ی توبه، با آنان بجنگید، تا خدا آنان را به دست شما عذاب و رسوایشان کند.
شاهراه مجاهده: اضافه تشبیهی .
مَخذول: صفت عربی، خوارشده و ذلیل و منکوب. (لغ)
اولی الضرر: اشاره به آیه ۹۵ سوره نساء ،مومنانی که زیان دیده نیستند.
انّما الاعمال بالنیّات: همانا اعمال به نیت های آن است (تهذیب الاحکام ، جلد۱، ص۸۳)
اجتهاد: ر.ک.ص۷۲/س۲٫
یا ایها الذین آمنوا…: آیه ی ۱۵۵ سوره انفال ، ای کسانی که ایمان آورده اید، هرگاه [در میدان نبرد] به کافران برخورد کردید که [به سوی شما] روی می آورند، به آنان پشت مکنید.
مَعیّت: اسم مصدر عربی، همراهی (لغ)
ان بالمدینه اقواما….: در مدینه اقوامی وجود دارند که شما در منزلی فرود نمی آیید و وادی را طی نمی کنید، مگر اینکه همراه شما هستند. گفته شد ای رسول الله آنها در مدینه هستند، گفت بلی و عذر آنها را حبس کرده است.
برای دیدن منابع حدیث ر.ک پاورقی مهمان نامه ص۱۲۶٫
مُمتَحن: صفت عربی، امتحان شده ، آزمایش شده (لغ)
وَلا: اسم ولا را بجای ولایت استعمال کرده اند (تضحیحات مهمان نامه: ۳۶۱)
حضرت امام الزمان: منظور محمد خان شیبانی است.
تَفَقُّد: مصدر عربی، غمخواری و دلجوئی و ملاطفت و مهربانی (لغ)
بلده سقناق: ر.ک.ص۸۷/س۲۲٫
والتوفیق من الله ذی المنن: و توفیق از خداوندیست که صاحب منّت هاست.
۳-۱۹- ذکر ابتلای منشی این اوراق به امراض و رفتن به صوب سقناق
سابقاً سمت ذکر یافت که درمنزل ارقوق، حال انعقاد محفل همایون، در حضور سلطانان و امراء بر حسب امر عالی حدیث حارث خوانده شد در حالت ظهور مبادی مرض و طلوع طلایع ضعف و خستگی و با وجود ورود مبادی امراض دموی و صفراوی که در بداء حال بسیار اشتداد می یابد قرائت حدیث نموده شد و در شرح آن بسطی تمام مشتمل بر انواع فواید علوم و متضمن اصناف عواید معارف کرد، چنانچه حاضران بعد از آنکه از آن مجلس عالی متفرق شدند زبان به تعریف و توصیف گشوده به وصف آن مجلس در هر محفل رطب اللسان شدند وانواع تحسینات و آفرین ها خلایق برآمد و همگنان به تفرد در طور سخن گذاری و توحّد در طریق جامعیت علوم و حق اداء کلام باری قایل و معترف آمدند به مقتضای «العین حق» همانا اصابه عین الکمال سبب خستگی و موجب مرض و کلال و علت علت و وبال شد و از غرایب امور که آن را از کرامات حضرت خلیفه الرحمانی خانی حساب می توان کرد یکی آن بود که اول روز که به حوالی ارقوق رسیدند قبل از آنک نزول فرمایند بر محلی مرتفع که مشرف بر قلعه بود برآمدند و همچنان سواره، اطراف واکناف قلعه را مجدداً نظاره فرمودند و فقیر را تنها بر آن مکان مرتفع طلبیده التفات فرمودند و سرگذشت فتح آن قلعه که کلید فتوح دیگر قلاع بود به تفصیل بیان فرمودند بعد از آن از مقام عنایت و اشفاق بر زبان الهام بیان ایشان وارد شد که ماعزم سفر قزّاق کرده ایم و شما تا این محل که اول ترکستان است مرافقت نمودید و طریق مراکبت و موافقت بجای آورید. اکنون از این قلعه ارقوق معبریست بر سیحون به جانب بلده یبسی که مرقد حضرت قطب الزمان، جنید العصر و ابی یزید الاوان. سلطان المحققین؛برهان الاولیاء الواصلین، خواجه اتای احمد الیسوی قدس الله روحه است و آن مزار متبرّک به مثابه کعبه ترکستانست که وجهه توجه سالکان راه و قبله اقبال عارفان دل آگاه است و خلایق خود را بدان حرم افضال و کعبه آمال می رسانند به شرف مجاورت آن بیت المقدس عُبّاد الهی و مسجد اقصی راهروان معراج مقامات غیرمتناهی مشرّف می گردانند. (مهمان نامه: ۱۲۸-۱۲۹)
توضیحات :
مُنشی: صفت عربی، نویسنده ، دبیر، مترسل (لغ)
صوب: ر.ک.ص ۱۰۸/س
سقناق: ر.ک.ص۸۷/س۲۲
ارقوق: ر.ک.ص ۷۴/س۲٫
اِنعِقاد: مصدر عربی، بسته شدن ومجتمع شدن، انعقاد مجلس ، سوری یا سوگی برپا کردن (لغ)
حدیث حارث: ر.ک.ص ۹۴/س۵۵

منبع فایل کامل این پایان نامه این سایت pipaf.ir است